Dorota Bajorek
Dorota Bajorek
Aktualizowano: 28.07.2022 Komunikacyjne
🕐 Ten artykuł przeczytasz w 9 minut.
5/5 - (1 vote)

Wielu kierowców, jeszcze przed wyruszeniem w drogę swoim samochodem, zabiera cały zestaw dokumentów – na czele z prawem jazdy i dowodem rejestracyjnym. Część z nich nie wie, że jakiś czas temu zmieniły się przepisy i dzisiaj nie ma obowiązku wożenia większości z nich. Sprawdź, czy trzeba mieć przy sobie prawo jazdy w 2022 roku i czy za jego brak grożą jakiekolwiek kary!

<3
Uzupełnij tylko 2 pola i poznaj cenę OC/AC od razu!Poznaj cenę OC
X

Czy trzeba mieć przy sobie prawo jazdy i dowód rejestracyjny?

Obowiązek posiadania prawy jazdy spoczywa na każdym kierowcy – bez względu na to, czy uczestnicząc w ruchu drogowym, prowadzi samochód, motocykl, czy czterokołowiec lekki. Jest to dokument uprawniający do poruszania się po drogach publicznych, którego brak jest surowo karany – mandatem do 1500 zł. Co więcej, zatrzymujący nieuprawnionego kierowcy policjant może skierować sprawę do sądu, który ma prawo nałożyć karę grzywny w wysokości do 30 tysięcy złotych, a nawet zakazać prowadzenia jakichkolwiek pojazdów w przyszłości.

A czy trzeba mieć przy sobie prawo jazdy? Od 2020 roku nie ma takiej konieczności, dlatego nie musisz pamiętać, by za każdy razem przed wyruszeniem w drogę zabierać ze sobą dokument. Jest to całkiem spore udogodnienie, a zostawiając prawo jazdy w domu, nie narażasz się na otrzymanie mandatu. Nowe przepisy wynikają ze zmian wprowadzonych przez Ministerstwo Infrastruktury oraz Ministerstwo Cyfryzacji – zgodnie z projektem deregulacyjnym zmianie uległa liczba dokumentów, jakie powinien posiadać przy sobie kierowca.

Wiesz już, czy trzeba wozić prawo jazdy, a co z dowodem rejestracyjnym? Jak się okazuje, obowiązek jego posiadania zniesiono jeszcze wcześniej. O ile bez „prawka” można jeździć od 5 grudnia 2020 roku, o tyle dowód rejestracyjny nie jest wymagany już od 1 października 2018 roku. To właśnie wtedy miała miejsce nowelizacja wspomnianej wyżej ustawy, dzięki której kierowca nie musi mieć przy sobie także polisy OC.

Informacje na temat tego, jakie dokumenty należy mieć przy sobie podczas jazdy, znajdują się ustawie z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym (Dz.U.2020.110).

Co jeśli nie mam przy sobie prawa jazdy?

Jak wspomnieliśmy wcześniej, obowiązek wożenia prawa jazdy został zniesiony, dlatego za jego brak nie zapłacisz mandatu – nawet podczas rutynowej kontroli drogowej. Jak w takim razie policja sprawdzi, czy posiadasz uprawnienia do kierowania konkretnym pojazdem i czy np. nie zostały Ci one odebrane?

To proste – wraz ze zniesieniem obowiązku posiadania prawa jazdy podczas kierowania autem, funkcjonariuszom udostępniono specjalną bazę danych, w której można sprawdzić wszelkie informacje na temat właścicieli. Nazywa się CEPiK, czyli Centralna Ewidencja Pojazdów i Kierowców i jest systemem informatycznym, w którym sprawdzić można między innymi:

  • czy osoba kierująca pojazdem posiada aktualne prawo jazdy i czy nie zostało ono czasowo odebrane, np. w wyniku łamania przepisów drogowych;
  • czy właściciel samochodu posiada ważną polisę OC samochodu, a także jakie są dane ubezpieczonego oraz data zawarcia i zakończenia umowy;
  • czy pojazd posiada ważne badanie techniczne;
  • jakie są parametry techniczne pojazdu oraz dane jego właściciela;
  • jakie dokumenty przypisane są do danego pojazdu – np. dowód rejestracyjny, karta pojazdu, tablice rejestracyjne (w tym tymczasowe), pozwolenie czasowe itd.;
  • czy nie doszło do kradzieży, wyrejestrowania albo zbycia pojazdu.

Co ciekawe, dostęp do większości danych mają nie tylko funkcjonariusze policji, ale również właściciele pojazdów. Jeżeli więc chcesz sprawdzić, kiedy wygasa Twoja polisa OC albo zyskać jakąkolwiek inną informację na temat pojazdu, wejdź na stronę HistoriaPojazdu.gov.pl i podaj numer rejestracyjny, numer VIN oraz datę pierwszej rejestracji swojego samochodu, po czym kliknij „Sprawdź pojazd”.

Wracając jednak do obowiązku wożenia prawa jazdy – aby funkcjonariusz mógł sprawdzić, czy posiadasz uprawnienia kierowcy, wystarczy podać mu swoje dane osobowe oraz okazać dowód osobisty (może być w wersji elektronicznej).

Choć wielu kierowców wie już, czy prawo jazdy trzeba mieć przy sobie, część z nich wciąż wozi ze sobą fizyczny dokument, obawiając się, że informacje w systemie CEPiK będą nieaktualne, czego konsekwencją może być mandat. Czy to możliwe? Tak, ale są to bardzo rzadkie sytuacje – dane znajdujące się w bazie mogą nie zgadzać się z tymi gromadzonymi w państwowej bazie, gdy nie zostały zaktualizowane w odpowiednim terminie.

Ma to miejsce np. wtedy, gdy przedłużyłeś poprzedniego dnia polisę OC albo posiadasz prawo jazdy od zaledwie kilku dni. Pamiętaj jednak, że w takiej sytuacji przeprowadzone zostanie postępowanie wyjaśniające, dzięki któremu nie zapłacisz mandatu.

Uwaga! Chcąc uniknąć jakichkolwiek nieporozumień, warto samemu sprawdzać dane znajdujące się w CEPiK – zwłaszcza, gdy niedawno przedłużyłeś polisę OC albo wykonałeś badanie techniczne.

Jakie dokumenty musi mieć kierowca w 2022 roku?

Jedynym dokumentem, jaki powinien posiadać kierowca podczas kontroli drogowej w 2022 roku, jest ten potwierdzający tożsamość. Może być to zarówno dowód osobisty, jak i paszport. To właśnie dzięki niemu funkcjonariusz może zweryfikować dane kierowcy w systemie informatycznym i sprawdzić, czy posiadasz aktualne prawo jazdy, dowód rejestracyjny albo ważną polisę OC. Posiadając dokument tożsamości, możesz czuć się bezpiecznie i mieć pewność, że nie otrzymasz mandatu.

Wiesz już, czy trzeba mieć przy sobie prawo jazdy – odpowiedź brzmi: nie. Czy jednak w praktyce nie warto zawsze schować go do kieszeni? W tym wypadku odpowiedź brzmi: tak. Z czego to wynika? Uczestnicząc w ruchu drogowym, możesz być świadkiem albo uczestnikiem wielu sytuacji, jak np. kolizja czy wypadek drogowy.

Prawo jazdy (a także dowód rejestracyjny i polisa OC) będzie więc potrzebne do tego, by np. sporządzić z drugim kierowcą oświadczenie sprawcy kolizji. Dzięki temu unikniesz nieporozumień i rozwiążesz zaistniały problem tak szybko, jak to możliwe.

Kiedy trzeba mieć przy sobie prawo jazdy?

Warto również zwrócić uwagę na to, że w niektórych sytuacjach posiadanie prawa jazdy jest niezbędne. Z jego wożenia zrezygnować mogą wyłącznie osoby, które są właścicielami lub współwłaścicielami samochodu (lub innego pojazdu), a ich dane znajdują się w systemie CEPiK. Co więcej, dotyczy to wyłącznie kierowców posiadających prawo jazdy wydane w naszym kraju oraz poruszających się po polskich drogach.

Obowiązek posiadania prawa jazdy przy sobie mają osoby, które:

  • nie są właścicielami prowadzonego pojazdu – dotyczy to zarówno kierowców pożyczających od kogoś samochód, jak też korzystających z usług leasingu czy wynajmu aut;
  • decydują się na sprzedaż swojego samochodu – do sporządzenia umowy kupna-sprzedaży niezbędne okażą się także dowód rejestracyjny pojazdu oraz aktualna polisa OC;
  • wybierają się na zagraniczne wakacje – funkcjonariusze innych krajów nie mają dostępu do polskiej bazy informatycznej, więc nie będą w stanie zweryfikować, czy posiadasz prawo jazdy;
  • nie posiadają polskiego prawa jazdy i nie figurują w bazie Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców – najczęściej obcokrajowcy;
  • udają się na badanie techniczne samochodu.

Warto o tym pamiętać i być przygotowanym na różne sytuacje. Jest też pewna alternatywa, z której może skorzystać każdy kierowca.

Kiedy bez prawka? Po pobraniu wirtualnej wersji dokumentu! Posiadając ją w swoim telefonie, jesteś przygotowany na każdą sytuację, a fizyczne prawko możesz schować głęboko do szuflady. Jak wygląda wirtualne prawo jazdy? Identycznie jak analogowe! Zawiera zdjęcie, dane oraz numer, kategorię i termin ważności, a także liczne elementy potwierdzające autentyczność, zwłaszcza:

  • hologram z polskim godłem;
  • ruchomą flagę Unii Europejskiej z oznaczeniem PL (wewnątrz okręgu z gwiazd);
  • grafikę, która w zależności od kąta patrzenia zmienia swój wygląd;
  • zegar z aktualną godziną oraz datę pobrania danych, która znajduje się w górnej części dokumentu.

Dzięki temu wirtualne prawo jazdy stanowi dowód dla policji na to, że posiadasz uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi. Warto skorzystać z tej opcji, ponieważ okaże się bardzo przydatna – zwłaszcza po kolizji oraz w sytuacji, gdy Twoje dane w CEPiK będą nieaktualne albo funkcjonariusz nie będzie w stanie ich zweryfikować przez błąd w systemie.

Unikniesz wtedy problemów i ewentualnego postępowania wyjaśniającego.

Skorzystanie z takiej opcji jest możliwe dzięki aplikacji mObywatel, która jest bezpłatna i dostępna zarówno dla użytkowników systemu Android, jak też iOS. Wystarczy zainstalować ją na swoim telefonie, zalogować się i pobrać wirtualne prawo jazdy. Pamiętaj również, że niezbędne okaże się założenie profilu zaufanego.

Oprócz możliwości pobrania wirtualnego prawa jazdy aplikacja zapewni Ci dostęp do innych dokumentów (dowodu rejestracyjnego, karty pojazdu, a nawet polisy OC) oraz umożliwi sprawdzenie wszelkich parametrów pojazdu czy ważności obowiązkowego ubezpieczenia. Warto więc sprawdzić jej działanie i być przygotowanym na każdą sytuację!

PODSUMOWANIE:

  • Aby móc legalnie poruszać się pojazdami mechanicznymi po drogach publicznych, niezbędne jest posiadanie uprawnień – prawa jazdy
  • Obowiązek posiadania przy sobie fizycznego dokumentu prawo jazdy został zniesiony.
  • Pomimo braku obowiązku, warto jest wozić ze sobą prawo jazdy, ponieważ istnieje szereg sytuacji, w których może być ono potrzebne.

Dorota Bajorek
Dorota Bajorek

Absolwentka Uniwersytetu Jagiellońskiego, autorka tekstów w Internecie. Dzięki pisaniu łączy przyjemne z pożytecznym. Miłośniczka natury, dobrej książki i sudoku.

Kod 96 do kategorii B
Kod 96 do kategorii B Autor Anna Rychlewicz Komunikacyjne
Posiadając prawo jazdy kategorii B, możliwe jest kierowanie samochodem osobowym z przyczepą lekką o masie całkowitej do 750 kg. Jest to spore ograniczenie, ale są rozwiązania, dzięki którym można je obejść. Jednym z nich jest kod 96 do kategorii B. Prawo jazdy, w którym zostanie on wpis...
Czytaj dalej
Międzynarodowe prawo jazdy
Międzynarodowe prawo jazdy Autor Agata Wiśniewska Komunikacyjne
Do kierowania pojazdem mechanicznym i uczestniczenia w ruchu drogowym w Polsce oraz krajach należących do Unii Europejskiej, w zupełności wystarczy uzyskane w kraju prawo jazdy. Jednak co w sytuacji, gdy wyjeżdżasz na inny kontynent i również tam potrzebny Ci będzie samochód? W takim przyp...
Czytaj dalej