10.10.2021 Zdrowotne
Ten artykuł przeczytasz w 10 minut.

Wielu z nas nie wie, jak uzyskać ubezpieczenie zdrowotne bez pracy. Jest to możliwe, ale zacznijmy od początku! Ubezpieczenie zdrowotne bez rejestracji w Urzędzie Pracy dla wielu nadal wydaje się mrzonką. Teraz, zgodnie z obowiązującymi przepisami w momencie gdy pracujemy na etacie posiadamy prawo do ubezpieczenia zdrowotnego.

Kiedy mamy prawo do ubezpieczenia zdrowotnego?

Prawo do tego rodzaju świadczeń mamy w momencie gdy z umów cywilnoprawnych płacimy odpowiednią składkę. W sytuacji gdy nasza umowa zlecenia nie będzie kontynuowana albo nie posiadamy już dotychczasowego stanowiska w formie etatu, możemy korzystać z państwowej służby zdrowia jeszcze przez 30 dni kalendarzowych. W tym czasie powinniśmy zająć się niezbędnymi formalnościami – w tym właśnie wizytą w Urzędzie Pracy. Naturalnie, jeżeli w przeciągu 30 dni znajdziemy nową formę zatrudnienia, która pozwala nam na korzystanie z ubezpieczenia zdrowotnego. Nie musimy się nigdzie rejestrować i z jednego miejsca pracy płynnie przechodzimy do kolejnego.

Warto pamiętać, że jeśli nie posiadamy ubezpieczenia zdrowotnego, to w sytuacji gdy przydarzy nam się wypadek np. upadek ze schodów, złamana ręka, noga, to za leczenie będziemy musieli zapłacić sami.

Drobne urazy najczęściej będziemy w stanie obsłużyć w ramach prywatnego ubezpieczenia zdrowotnego, o tyle większe wydarzenia zdrowotne zazwyczaj kończą się jednak wizytą w szpitalu lub na SOR. Jeśli pacjent w takiej sytuacji nie posiada tytułu do ubezpieczenia, będzie mu wystawiony rachunek, a ten potrafi być niemały. Osoby będące w takiej sytuacji mają kilka możliwości. Po pierwsze mogą się dobrowolnie ubezpieczyć w Narodowym Funduszu Zdrowia przecież po drugie mogą się zarejestrować w urzędzie pracy, jeżeli prowadzą gospodarstwo domowe z osobą, która posiada ubezpieczenie, to ta może je dopisać do swojego ubezpieczenia zdrowotnego. Naturalnie formą, która dodatkowo jest jakimś zabezpieczeniem zdrowotnym jest prywatne ubezpieczenie medyczne.

Ubezpieczenie zdrowotne bez pracy – NFZ

Jeżeli jesteś osobą bezrobotną, ale z jakiegoś tytułu nie chcesz lub nie możesz zarejestrować się w Urzędzie Pracy jako osoba z takim statusem, masz również możliwość skorzystania z ubezpieczenia członka najbliższej rodziny. W tym wypadku Narodowy Fundusz Zdrowia zwraca uwagę wyłącznie na to, czy prowadzisz gospodarstwo domowe z wpisującą Ciebie osobą. Może więc to być zarówno na rodzic, jak i partner lub partnerka. Po pierwsze należy uzupełnić wniosek dostępne na stronach NFZ: https://www.nfz.gov.pl/dla-pacjenta/zalatw-sprawe-krok-po-kroku/jak-ubezpieczyc-sie-dobrowolnie/

Do wniosku należy też przygotować dokument tożsamości i jeżeli nie znajdujemy się w centralnym wykazie ubezpieczonych, musimy posiadać dokument potwierdzający dotychczasowa zgłoszenie do systemu. W przypadku umowy o pracę jest to świadectwo pracy, w przypadku umowy zlecenia – sama umowa zlecenia z dokumentami takimi jak  ZUS ZUA, ZUS ZWUA lub ZUS RMUA.

Jeżeli straciliśmy status osoby bezrobotnej potrzebujemy decyzji z Urzędu Pracy.

Upraszczając można powiedzieć, że niezbędne jest wykazanie dotychczasowego płatnika składek. Następnie wraz z nią wnioskiem i z uzupełnionymi dokumentami, musimy udać się do wojewódzkiego oddziału NFZ. Wybieramy miejsce właściwe ze względu na zamieszkanie. W urzędzie otrzymamy do podpisu umowę dobrowolnego ubezpieczenia z wojewódzkim oddziałem NFZ. Musisz się również przygotować na to, że zanim zostaniesz objęty dobrowolnym ubezpieczeniem zdrowotnym, jesteś zobowiązany do wniesienia tak zwanej opłaty dodatkowej. Wysokość kwoty ustalana jest przez NFZ odgórnie I zależy od tego, jaka była przerwa w opłacaniu składek ubezpieczenia zdrowotnego.

Jeżeli przerwa w ubezpieczeniu zdrowotnym i opłacaniu składek wynosiła nieprzerwanie:

  • od 3 miesięcy do roku – opłata dodatkowa wynosi 20% dochodów przyjętych jako podstawa wymiaru składki.
  • powyżej roku do 2 lat – opłata dodatkowa wynosi 50% dochodów przyjętych jako podstawa wymiaru składki.
  • powyżej 2 lat do 5 lat – opłata dodatkowa wynosi 100% dochodów przyjętych jako podstawa wymiaru składki.
  • powyżej 5 lat do 10 lat – opłata dodatkowa wynosi 150% dochodów przyjętych jako podstawa wymiaru składki.
  • powyżej 10 lat – opłata dodatkowa wynosi 200% dochodów przyjętych jako podstawa wymiaru składki.

Po podpisaniu umowy o dobrowolne ubezpieczenie z NFZ, ubezpieczony powinien złożyć we właściwym dla swojego miejsca zamieszkania ZUS-ie, druk ZUS ZZA z kodem tytułu ubezpieczenia 24 10 XX, w terminie 7 dni od zawarcia umowy.

Ile wynosi wymiar składki na ubezpieczenie zdrowotne bez pracy w ramach NFZ?

 Wysokość składki za ubezpieczenie zdrowotne to 9% podstawy jej wymiaru. Składka musi być wpłacona jednorazowo do 15 dnia następnego miesiąca. Obecnie składka za dobrowolne ubezpieczenie zdrowotne wynosi 519, 77 gr za każdy miesiąc. Od 1 stycznia 2018 roku składka na dobrowolne ubezpieczenie zdrowotne wpłacona jest przez płatnika na jego indywidualne konto ZUS-owskie.

Jeśli więc jeszcze go nie posiadasz lub nie wiesz ,jaki masz numer konta, musisz skontaktować się z ZUS-em, który taki numer Ci poda. W momencie podpisania umowy zostajesz objęty dobrowolnym ubezpieczeniem. Należy jednak pamiętać opłacaniu składek nieprzerwanie, bez zaległości. Nie ma możliwości ubezpieczenia się z datą wsteczną dobrowolnym ubezpieczeniem zdrowotnym w ramach NFZ.

Ciekawostka! Warto się uczyć!

Jeżeli jesteś w sytuacji, w której nie posiadasz żadnego tytułu do ubezpieczenia, a dodatkowo mieszkasz sam i nie prowadzisz gospodarstwa domowego z żadną osobą posiadającą tytuł do ubezpieczenia, jest jeszcze inna możliwość oprócz ubezpieczenia się dobrowolnego w NFZ. Wystarczy, że w czasie bezrobocia postanowisz zdecydować się na kształcenie. Na przykład na dodatkowe, nawet zaoczne, studia.

Wystarczy, że powiadomisz uczelnię o tym, że nie posiadasz żadnego tytułu do ubezpieczenia, a wtedy też obowiązek zgłoszenia Ciebie do ZUS jako osoby ubezpieczonej musi wziąć na siebie uczelnia. Nie ma to znaczenia, że ukończyłeś 26. rok życia, gdyż przepisy nie ograniczają tego w tym zakresie.

Jeśli więc wypadek losowy spowoduje, że jesteś zmuszony do pozostania w domu i masz możliwość finansową na choćby studia online, to zazwyczaj składki, które płacisz na uczelni są porównywalne lub niższe od ubezpieczenia dobrowolnego w ramach NFZ.

Urząd pracy a ubezpieczenie zdrowotne bez pracy

Osoba, która nie posiada zatrudnienia powinna zgłosić się do Urzędu Pracy i zarejestrować tak, by posiadać ubezpieczenie zdrowotne, jeśli podejmie zatrudnienie lub rozpocznie działalność gospodarczą, musi powiadomić Urząd Pracy w ciągu 7 dni. Mowa tu nie tylko o pracy w formie etatowej lub na zlecenie, ale również o umowie o dzieło, która jest podstawą do tego, żeby Urząd Pracy wyrejestrował nas systemu. Należy również pamiętać, że gdy rejestrujemy się w Urzędzie Pracy oświadczamy, że chcemy podjąć nową formą zatrudnienia.

Osoba ubezpieczona w ten sposób ma prawo odmówić stawienia się we wskazanym przez Urząd Pracy miejscu, praktycznie tylko jeśli na przykład przebywa na zwolnieniu lekarskim. Musi jednak okazać zwolnienie lekarskie Urzędowi Pracy, a na samym zwolnieniu wskazuje numer NIP odpowiedniego Urzędu Pracy. Na poinformowanie urzędu osoba przebywająca na zwolnieniu ma 2 dni. Jeśli nie stawi się na wizytę w tym terminie, straci status osoby bezrobotnej z ubezpieczeniem. Urzędowi Pracy przysługuje również wykreślenie osoby w listy bezrobotnych, jeśli ta przebywa na odwyku przez kwartał, odmawia podjęcia pracy, odmawia kształcenia, szkoleń i nie stawia się na wezwania urzędników.

Ubezpieczenie prywatne

Obecnie ubezpieczenie zdrowotne bez pracy jest również możliwe, gdy zdecydujesz się na indywidualną polisę medyczną. Wiele firm ubezpieczeniowych oferuje obecnie różnego rodzaju pakiety zawierające wizyty u lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej, lekarzy specjalistów, lekarzy psychiatrów i psychologów, a także z dziedziny stomatologii. Część firm oferuje również w ramach pakietów rehabilitację i fizjoterapię. Zakres świadczeń oferowanych przez prywatne placówki potrafi być naprawdę szeroki.

Wszystko jednak zależy od tego, na czym nam zależy i jakiego rodzaju zabezpieczenia oczekujemy. Obecnie wiele firm oferuje dodatkowe pakiety medyczne dla pracowników, ale wykupienie takiego pakietu możliwe jest również indywidualnie.

Warto zastanowić się, jakiego rodzaju świadczenia nas interesują i z jakiego rodzaju świadczeń chcemy korzystać. W tym wypadku nie ma co decydować się na zbyt wysokie składki, ubezpieczenie zdrowotne zawsze można poszerzyć.

Pomimo, że wizyta u lekarza pierwszego kontaktu czy też lekarza specjalisty może być po prostu odpłatna czy wykonana w ramach ubezpieczenia zdrowotnego, o tyle poważniejsze zdarzenia nadal będą wykonywane przez NFZ. Teraz coraz więcej prywatnych placówek medycznych oprócz pacjentów, których obsługują w ramach prywatnych indywidualnych świadczeń zdrowotnych, mają również możliwość obsługiwania pacjentów w ramach POZ NFZ.

W części z nich wykonywane są nawet zaplanowane operacje i zabiegi w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia. Jeżeli więc przeniesiesz się do prywatnej placówki, w ramach której będziesz mieć ubezpieczenie POZ NFZ a jednocześnie towarzystwie ubezpieczeniowym wykupisz polisę zdrowotną obejmującą między innymi placówkę, do której zgłaszasz się w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia, może się okazać, że wystarczy Ci bardzo podstawowy pakiet świadczeń specjalistycznych.

Zazwyczaj prywatne ubezpieczenia zdrowotne możesz kupić już od 50 zł, a te z poszerzonym pakietem specjalistycznym od około 150zł.

Coraz więcej firm ubezpieczeniowych oferuje również świadczenia senioralne. Jednakże w zależności od ubezpieczyciela różnią się one momentem, kiedy firma uznaje osobę za seniora. Część firm wskazuje już osoby po 63. roku życia jako seniorów, a część oznacza w ten sposób dopiero osoby, które ukończyły 75. rok życia. W związku z tym szukając ubezpieczenia dla osoby starszej, warto sprawdzić, czy może się jeszcze ubezpieczyć w ramach pakietów “zwykłych”, czyli nie specjalistycznych. Warto w takim przypadku zapoznać się z ofertą TU Compensa. Pakiety w ramach Compensa Zdrowie to prywatne ubezpieczenie zdrowotne, zapewniające szeroki wachlarz usług medycznych na najwyższym poziomie!

PODSUMOWANIE:

  • W momencie gdy tracisz pracę w ramach umowy zlecenia czy też w ramach pracy na etat przysługuje Ci jeszcze 30 dni w ramach opieki medycznej NFZ.
  • Tracąc prawo do ubezpieczenia w ramach umowy o pracę możliwe jest ubezpieczenie dobrowolne w ramach NFZ, zarejestrowanie się w Urzędzie Pracy lub skorzystanie z ubezpieczenia zdrowotnego osoby bliskiej.
  • Osoba bezrobotna bez prawa do ubezpieczenia zdrowotnego może również wykupić ubezpieczenie medyczne prywatne, ale musi pamiętać, że poważniejsze zachorowania, które kończyć się będą wizytą na SOR lub konieczną wizytą w szpitalu obciążą ją finansowo, ponieważ szpital wystawi rachunek za wykonane świadczenia, również te ratujące życie.
  • Obecnie składka na dobrowolne ubezpieczenie zdrowotne wynosi 519, 77 zł za każdy miesiąc przy podpisaniu umowy z NFZ. W takiej sytuacji to ubezpieczony musi wpłacać wyżej wymienioną kwotę na konto ZUS, nie później niż do 15 dnia każdego miesiąca.
Weronika Cichocka

Weronika Cichocka

Dziennikarka z wieloletnim doświadczeniem. Od lat pisząca o ubezpieczeniach, ekonomii i zdrowiu. Specjalista ds. PR i marketingu internetowego.